لزوم دیدگاهی باز در بانکداری باز

روایتی واقعی از بانکداری باز/ تفکر زیست بوم محور

رقابت در بازار دیجیتال چیزی بیش از ارتقاء زیرساخت ها را می طلبد و ما نیاز داریم در فرهنگ سازمانی بازنگری کنیم.بانک ها و اتحادیه های اعتباری که در نظر دارند از مدل بانکداری باز استفاده کنند، باید ذهنیتی باز داشته باشند.پدیده بانکداری باز در حال ریشه دواندن در بسیاری از کشورهای دنیا است.در این میان بحرین سرعت قابل توجهی در اتخاذ سیاست های جدید داشته است.استرالیا شفاف ترین کشور برای اجرایی کردن بانکداری باز شناخته شده است.

به گزارش پایگاه خبری بانکداری الکترونیک ، فناوری در بخش مالی تحول بنیادینی را تجربه می کند و بدیهی است که بانک ها و اتحادیه های اعتباری برای غلبه براین چالش باید خلاقیت به خرج دهند. رقابت در بازار دیجیتال چیزی بیش از ارتقاء زیرساخت ها را می طلبد ـ ما نیاز داریم در فرهنگ سازمانی بازنگری کنیم. بنابراین، بانک ها و اتحادیه های اعتباری که در نظر دارند از مدل بانکداری باز استفاده کنند، باید ذهنیتی باز داشته باشند، به طوری که نوآوری را در خود شکوفا کند. اما دیدگاه باز چه معنایی دارد؟ این امر برای ارائه دهندگان خدمات مالی به معنای تعهد به استقبال از چند تغییر کلیدی است که در ادامه مطرح می شود؛

1.    استقبال از ایده های جدید و ریسک پذیری

هاب فناوری Silicon Valley ذهنیتی بر این اساس اتخاذ کرد که "سریع شکست بخورید، ولی به سرعت حرکت کنید". آزمایش های ناموفق Google Glass و تلفن Amazon Fire را در نظر بگیرید. در هر دو مورد، شرکت های فناوری شرط بندی های بزرگی بر روی محصولاتی جدید و نوآورانه کردند که در طول زمان تبدیل به شکست تجاری شدند. با وجود ناکامی هایی که توجه تعداد زیادی را هم به خود جلب کرد، گوگل و آمازون همچنان دو شرکت پرقدرت جهان هستند. نه تنها این دو شرکت قدرت ریسک پذیری دارند، بلکه روحیه آزمون و خطا را با آغوش باز قبول می کنند، و دلیل این امر این است که آنها به خوبی آگاه هستند که هر شکست درسی ارزشمند با خود به ارمغان میاورد ـ و طبق تجربه می دانند که برخی از همان آزمایش های بلند پروازانه می تواند در نهایت موفقیت آمیز باشد.

جهت شکوفایی اکوسیستم چندبعدی بانکداری باز ، بانک ها و اتحادیه های اعتباری که به طور سنتی ریسک پذیر هم نیستند، باید به میزان مناسبی از صنعت فناوری بهره ببرند: آن هم با سپری کردن دوره آزمایشی و آزمون و خطای شجاعانه. آنها همچنین باید در پاسخ به نیاز مشتری و فعالیت رقبا زرنگ و چابک تر عمل کنند. رهبران برای پیشرفت سریع باید تیم های خود را ترغیب کنند تا نسبت به آزمون و ریسک دیدگاه بازتری داشته باشند. این موضوع برای برخی از موسسات موروثی تغییر فرهنگی قابل توجهی را در خود دارد.

2.    استقبال از نیروی کار متنوع و فراگیر

فرهنگی که اساسا نوآورانه باشد، نیاز به تنوع دارد. هرچه چشم اندازها و تجربیات یک سازمان متنوع تر باشد، پتانسیل بیشتری برای خلاقیت و ایده های جدیدتر وجود دارد. بستری از استعدادهای متنوع شامل جنسیت‌ها‌، فرهنگ‌ها، نژادها‌، گرایش‌های جنسی و پیش زمینه‌های اجتماعی مختلف می شود.
از دیدگاه تاریخی، با وجود اینکه تنوع ویژگی بارز بخش مالی نبوده است، اما با این حال، تغییراتی هرچند به کندی در حال رخ دادن است. گزارش سال 2017 دفتر حسابرسی دولت آمریكا (GAO) نشان داد كه بین سال‌های 2007 تا 2015، میزان مشارکت اقلیت ها (حدود 4٪) در حاشیه نمایندگی كلی مدیریت در صنعت خدمات مالی افزایش یافته و این آمار برای زنان بدون تغییر باقی مانده است. اما زنان تقریباً نیمی (48٪) از مدیران سطح اول و متوسط در بخش خدمات مالی را در همین بازه زمانی تشکیل دادند، این در حالی بود مدیران سطح اول و متوسط در خدمات حرفه ای 37% و در بخش خصوصی 38٪ زنان بوده اند.

سازمان هایی که به دنبال افزایش تنوع و ایجاد نوآوری هستند باید در استخدام افراد با پیش زمینه های مختلف دیدگاه بازی داشته باشند. بانک ها و اتحادیه های اعتباری به منظور ایجاد انگیزه در نوآوری لازم است تنوع را در موارد مختلفی، از استخدام استعدادهای جدید فارغ التحصیل از طیف وسیعی از دانشگاه ها و دانشکده ها گرفته تا ارزیابی داده های جمعیتی نیروهای کار و پاسخگویی مدیریت برای دستیابی به اهداف موردنظر، لحاظ کنند.

3.    استقبال از همکاری، فناوری و محیط توسعه سریع

از دیدگاه مارتین هرینگ، مدیر بازاریابی جهانی شرکت Finastra، پیشرفت فین‌تک ها یا فناوری های مالی همچنان به سرعت پیش می رود. طبق تحقیق او، اغلب سه محرک برای اتخاذ بسترهای فناوری باز توسط بانک‌ها و اتحادیه های اعتباری وجود دارد: 1) نیاز به مطابقت با مشتریان همیشگی و جدید، 2) نیاز به رقابت در بازار جهانی و 3) لزوم مطابقت با پیشنهادهای دیجیتال بانک‌های نو و فناوری‌های نوظهور.

مزیت بانک‌های اجتماعی و اتحادیه های اعتباری ممکن است این باشد که با اندازه کوچک‌تری که دارند نسبت به موسسات بزرگ تر سریع تر عمل کنند. اما بزرگ و کوچک بودن سازمان ها اهمیتی ندارد، بلکه حفظ ارتباط امری حیاتی است. بانک‌های اجتماعی برای بهره گیری کامل از بانکداری باز ، باید همکاری، فناوری و توسعه سریع را در اولویت کار خود قرار دهند تا در هسته اصلی فناوری موجود نوآوری داشته باشند و محصولات جدید را به روشی آسان تر، سریع‌تر و مقرون به صرفه تر ادغام کنند.
بانک‌هایی که نتوانند سرعت خود را نسبت به کاتالیزورهای چابک تنظیم کنند، ممکن است با تجربیات بدون اصطکاک به حاشیه رانده شوند و رابط های آنها خاصیت خود را از دست بدهند. فرصت بانکداری باز فراهم شده است ـ اما تنها برای کسانی که ذهنیت خود را برای این جهش بزرگ آماده کرده اند.

روایتی واقعی از بانکداری باز ؛ پدیده ای جهانی

با وجود اینکه بسیاری از نسل اول برنامه های بانکداری باز استفاده می کنند، اما شهروندان عادی اطلاع چندانی نسبت به آن ندارند. به هر حال، این پدیده در حال ریشه دواندن در بسیاری از کشورهای دنیا است. برای مثال، بریتانیا تاسیس بانک Open Banking Ltd.  را به عنوان سازمانی غیرانتفاعی اجباری کرد تا روشی استاندارد و ایمن برای استارتاپ های دارای مجوز و سایر تأمین كنندگان مالی جهت دسترسی به اطلاعات مالی باشد ـ كه توسط بانك‌های بزرگ رده نهم انگلیس اداره می شود. بانکداری آزاد در بریتانیا زنده است. موسسه CMA بخش مستقلی از دولت انگلستان است که هدفش ارتقاء رقابت در بازار، انصاف و کاهش هرگونه انحصار مضر است. دولت انگلیس این سازمان را موظف کرده است تا داده های خود را در زمینه هایی از جمله اطلاعات حساب و پرداخت‌ها با استفاده از API های قانونی با نهادهای ثالث موردتایید به اشتراک بگذارد.

در مقابل، قاره اروپا دستورالعمل خدمات پرداخت دومEU Second Payment Services Directive (PSD2) خود را برای همه ارائه دهندگان درگاه پرداخت اعمال می کند، اما با این حال این روند تا ماه سپتامبر عملی نخواهد شد. به علاوه، به بانک های اروپایی تا 14 مارس مهلت داده شده بود تا فضایی آزمایشی برای تامین کنندگان نهادهای ثالث ایجاد کنند که 41% آنها این فرصت را از دست دادند. گرت لاج، تحلیلگر ارشد مشاور فنآوری خدمات مالی شرکت Celent، دلیل این موضوع تا حدی تاخیر قانونگذاران درباره تعیین چارچوب دستورالعمل فوق بود که طرح جزییات فنی به تعویق افتاد و در عین حال مهلت مقرر برای بانک ها سر جایش باقی مانده بود.

لاج گفت:

"عملیاتی کردن این فرایند کاملاً پیچیده است. سؤالات بی پاسخ بیش از سؤالات پاسخ داده شده درباره نحوه عملکرد بانکداری باز مطرح شده است."


علاوه بر این، بانک ها پیش از اینکه در دریای بانکداری باز شیرجه بروند احساس نگرانی می کنند؛ با توجه به اینکه نسبت به تاثیر آن بر پایبندی شان به آیین نامه حفاظت از داده های عمومی اتحادیه اروپا آگاهی کافی ندارند. وی ادامه داد:

"جریمه ها نیز چشمگیر خواهند بود و مساوی با 4% گردش مالی جهانی است. بهتر است بانک ها با خشم قانونگذاران برای تاخیر در اجرای این روند روبرو شوند تا اینکه کار خود را اشتباه انجام دهند."


ابتکار در بانکداری آزاد در سراسر جهان رواج پیدا کرده است، اما رویکردهای پراکنده ای اتخاذ شده است، چرا که هر حوزه قضایی اهداف و شرایط خاص خود را دارد. همچنان که بانک ها در اروپا موظف شده اند داده های مشتریان را (به رضایت خود آنها) با نهادهای ثالث غیر بانکی به اشتراک بگذارند، حوزه های قضایی دیگر با صدور دستورالعمل ها و اقدامات جدید خواستار ترغیب پیشرفت بانکداری باز هستند.

اما این رویکرد ارگانیک روش مورد علاقه در آسیا است. سازمان نظارت پولی و انجمن بانک‌ها در سنگاپور دستورالعمل API را منتشر کرده است تا اتخاذ این سیاست را هر چه بیشتر ترویج کنند. و البته متعاقبا سازمان نظارت پولی هنگ کنگ نیز همین مسیر را طی کرد. قانون اصلاح شده بانکی ژاپن نیز تصریح می کند که بانک ها باید اقداماتی منطقی برای توسعه ساختار API باز انجام دهند. در همین حال، بانک‌ها در نیوزیلند به نیروهای مستقل از سیستم قانونگذاری پیوستند تا در عملیات بانکداری باز تاثیرگذار باشند. در هند، India Stack یعنی ترکیبی از تلاش‌های عمومی و خصوصی هند ایجاد شده است، تا مجموعه ای از API های باز شمول مالی و تجارت الکترونیکی ارتقا پیدا کند. سرعت بانکداری باز در چین توسط موسسات فین تک بزرگ Ant Financial و Tenecet تعیین می شود که با ارائه API های باز نهادهای ثالث را مجاز می کند خدماتی به مشتریان خود ارائه دهد.

وزارت خزانه داری آمریکا و برخی از موسسات در آمریکا و کانادا از اصول اولیه ادغام با نهادهای ثالث به خوبی استقبال کرده‌اند. اما ماهیت پراکندگی در مقررات بانکی آمریکا و بیزاری نسبت به قوانین سفت و سخت رسمی باعث شده است تا اعمال سیاستگذاری های فدرال در بانکداری آزاد بعید به نظر برسد.
از طرف دیگر، مکزیک بریتانیا را الگوی خود قرار داده است. اما مکزیک به جای اینکه شاهد افزایش رقابت به عنوان محرک اصلی باشد، به دنبال افزایش شمول مالی است. برای این منظور، قانون جدید فین‌تک این کشور مشروط به دسترسی آزاد نه تنها برای بانکداری، بلکه برای کلیه خدمات مالی است.

گروه بانکداری چند ملیتی BBVA (Banco Bilbao Vizcaya Argentaria) که در اروپا، مکزیک و آمریکا فعالیت دارد، می تواند برای بانکداری باز یک مزیت رقابتی ایجاد کند. کریستین بال، مدیر بخش بانکداری خرد در موسسه بین المللی GFT UK، و تحلیلگر راه‌حل‌های فناوری اطلاعات، گفت:

"جالب است ببینیم BBVA که پیشتاز بانکداری باز در بازار است و در آمریکا فعالیت می کند، چگونه جایگاه خود را تعیین خواهد کرد. اقدام این موسسه فرصت فکر کردن را از هرکسی در بازار آمریکا خواهد ربود."


لاج از شرکت Celent استرالیا را برای ایجاد اکوسیستم داده ها جهت پشتیبانی از پرداخت‌های بی درنگ (real-time payments) مناسب می داند. او گفت:

"استرالیایی ها خیلی صریح مصرف كنندگان را در جریان می گذارند که خدمات رفاهی، ارتباطات و بانک ها اطلاعات ارزشمندی را برای شناسایی آنها در اختیار دارند. این نهادها برای تحقق بانکداری باز به طور نزدیک با هم همکاری دارند. فضا در استرالیا خیلی روشن تر از آمریکا است که هنوز کسی نمی داند چه کسی مالک اطلاعات و داده ها است."


اما بحرین یکی از کشورهایی است که با ایجاد فضای آزمایشی تحت نظارت و لزوم اتخاذ بانکداری آزاد برای بانک های خرد این کشور توانسته با سرعت چشمگیری پیش رود. شرکت Almoayed Technologies نخستین بار در دسامبر سال 2018 پس از توسعه موفقیت آمیز خدمات جمع آوری اطلاعات حساب‌ها وارد فضای آزمایشی شد. از آوریل سال 2019 نیز با همکاری شرکت Token و قانونگذاران مربوط، بانک های بحرینی را برای ظهور بانکداری باز آماده کرده است.

یکی از شعبه های این شرکت به نام Tarabut Gateway تا کنون توانسته 13 بانک بحرینی را با استفاده از یک API جهانی به هم وصل کند. آنها بر این عقیده هستند که سیستم جهانی API کمک می کند تا برایند موارد مربوط به استاندارسازی به خوبی میان بانک های این کشور در گردش باشد.
آنها توانسته اند با استفاده از یک API واحد 17 بانک را در منطقه ادغام کنند و همین نکته را ویژگی برتر خود نسبت لندن می دانند که با تعداد API های پراکنده نارضایتی هایی را به دنبال داشته است.

به هر حال، به عقیده کریستین بال، آنچه که بانکداری باز را جذاب کرده است، ادغام داده های بیشتر است. این فضا از محصول محوری به مشتری محوری روی آورده است. در واقع، مشتریان به خرید محصولات بانکی نیازی ندارند؛ مشتریان می خواهند محصولاتی داشته باشند تا به آنها این توانایی را بدهد تا آنچه را که می خواهند داشته باشند. یا به قول کریستین بال،

"مشتری می‌خواهد صاحب خانه شود، نه اینکه خانه ای را از شما رهن کند."


شاید ذکر یک مثال، این موضوع را روشن تر کند؛ شرکت BBVA در اسپانیا اپلیکیشن Valora را برای خرید خانه طراحی کرده است. این اپلیکیشن به مشتریان و غیرمشتریان این امکان را می دهد تا همزمان نرخ تقریبی خرید و فروش خانه را بدانند، آن را با ملک های دیگر مقایسه کنند و تاثیر احتمالی خرید آن را بر دارایی های خود تخمین بزنند ـ این ویژگی آنها را قادر می سازد تا بتوانند بهتر در خرید یا رهن خانه تصمیم گیری کنند.

بانکداری آزاد، همراه با سایر سرمایه گذاری های دیگر فناوری ابری و داده ها، به بانک ها این امکان را می دهد تا به سرعت مشتریان را رده بندی کنند. از جمله فرصت های مثبت بانکداری آزاد ایجاد فرآیند فروش کارامدتر وکم هزینه تر و همچنین ایجاد جریان بالقوه درآمد از همان خدماتی است که بانک ها پیشتر نمی توانستند به فروش برسانند.

بانک ها چیزی دارند که همه به آن حسادت می ورزند؛ آنها مشتریان همیشگی خود را دارند. علاوه بر این، تمام اطلاعات مربوط به عادت های مصرفی و میانگین مانده حساب مشتریان را در اختیار دارند. به عقیده لاج، استفاده از این داده ها به آنها بینش بسیار خوبی نسبت به تمام مراحل زندگی و اولویت های بالقوه می دهد.
نباید فراموش کنیم که همه بانک ها به یک میزان سود نخواهند کرد. همانطور که لاج به خوبی اشاره کرد؛ واقعیت این است که بانک های بزرگ اکنون چشم انداز کل زندگی مشتری را در دست دارند و در عین حال، بودجه و مهارت های لازم را نیز در اختیار دارند تا با این سرمایه کار کنند.

فرزانه اسکندریان

منابع: فوربز ، گلوبال فایننس
 

 


خبر پیشنهادی
عملکرد بانکداری الکترونیک /بخش دوم

تعداد و ارزش تراکنش های خوپرداز بانکی طی 10 سال گذشته

عملکرد بانکداری الکترونیک طی 10 سال گذشته/بخش اول

کاهش 18 درصدی تعداد و رشد منفی 20 درصدی ارزش تراکنش خودپردازها


این مطلب را به اشتراک بگذارید
خبر پیشنهادی