دوپینگ ارزی

روند اثر تسعیر ارز در صورت های مالی بانک ها/ بخش سوم

وضعیت درآمدهای بانک ها به لحاظ درآمدهای غیرمشاع در سال 97 بهبود یافته که بخش عمده این بهبود مدیون افزایش درآمدهای ارزی و افزایش قیمت ارز در بازار بوده که تکرار آن در سال 98 بعید به نظر می رسد. لذا افزایش سود یا کاهش زیان بانک ها به هیچ وجه عملیاتی نبوده و بهبودی به لحاظ عملیاتی در وضعیت آنها پدید نیامده است.

به گزارش پایگاه خبری بانکداری الکترونیک ، در میان بانک ها در حوزه درآمدها و هزینه های از میان بانک های مورد بررسی بانک های ملت، پارسیان، اقتصاد نوین، سامان و گردشگری سودده بوده و در سایر بانک ها هزینه ها بیشتر از درآمدها بوده اند.در زمینه هزینه های غیرمشاع نیز در سال 97 تنها دو بانک پارسیان و کارآفرین موفق به کاهش هزینه های خود شده و جمع هزینه های سایر بانک ها با رشد همراه بوده است.در مجموع وضعیت درآمدهای بانک ها به لحاظ درآمدهای غیرمشاع در سال 97 بهبود یافته که بخش عمده این بهبود مدیون افزایش درآمدهای ارزی و افزایش قیمت ارز در بازار بوده که تکرار آن در سال 98 بعید به نظر می رسد. لذا افزایش سود یا کاهش زیان بانک ها به هیچ وجه عملیاتی نبوده و بهبودی به لحاظ عملیاتی در وضعیت آنها پدید نیامده است.


 بررسی ها نشان می دهد در سال 97، در میان بانک ها در حوزه درآمدها و هزینه های غیرمشاع ( و بدون در نظر گرفتن درآمدها و هزینه های مشاع) از میان بانک های مورد بررسی بانک های ملت، پارسیان، اقتصاد نوین، سامان و گردشگری سودده بوده و در سایر بانک ها هزینه ها بیشتر از درآمدها بوده اند.

همچنین بر اساس بررسی ها به جز بانک دی، پست بانک ایران و موسسه مالی و اعتباری ملل سایر بانک های مورد بررسی موفق شده اند در سال 97 درآمدهای غیرمشاع خود را نسبت به سال 96 افزایش دهند که در این میان رشد 8 برابری درآمدهای غیرمشاع بانک گردشگری قابل توجه است.


بانک سامان: رشد درآمدهای غیرمشاع و هزینه ها در بانک سامان نیز نسبت به بسیاری دیگر از بانک ها ملایم بوده است. بر اساس صورت های مالی، جمع درآمدهای غیرمشاع این بانک در سال 97 نسبت به سال قبل از آن حدود 30 درصد افزایش داشته که رشد 117 درصدی سود و وجه التزام فعالیت های غیرمشاع و همچنین افزایش 62 درصدی نتیجه مبادلات ارزی مهم ترین دلایل آن بوده است. در این سال حساب سایر درآمدها با حدود 51 درصد، مهم ترین منبع درآمدی غیرمشاع این بانک بوده است. بررسی جزئیات بیشتر نشان می دهد بخش عمده ای از این حساب به سود حاصل از فروش وثایق تملیکی مربوط می شود. در حوزه هزینه ها نیز هرچند هزینه مطالبات مشکوک الوصول بانک با کاهش 75 درصدی همراه شده اما افزایش سایر اقلام هزینه ای موجب شده جمع هزینه ها با رشد 11 درصدی همراه شود. هزینه کارکنان با سهم 40 درصدی بیشترین سهم را در سبد هزینه های بانک سامان دارد.

بانک گردشگری: این بانک به لحاظ نرخ رشد درآمدها (نه به لحاظ رشد ریالی) بهترین عملکرد را در میان بانک های مورد بررسی به نام خود ثبت نموده است. بر اساس صورت های حسابرسی نشده بانک در سال مالی منتهی به 30 آذر ماه 97، جمع درآمدهای مشاع بانک گردشگری نسبت به سال قبل از آن با رشد عجیب 780 درصدی مواجه شده است. اما بررسی های دقیق تر نشان می دهد حدود 97 درصد از کل درآمدهای شرکت در قالب سایر درآمدها منعکس شده است. رجوع به جزییات این حساب نشان می دهد بخش عمده ای از این حساب به فروش وثایق تملیکی مربوط می شود. جمع هزینه های بانک نیز در سال 97 نسبت به سال قبل از آن با رشد حدود 400 درصدی همراه شده که بخش عمده آن به رشد 66 درصدی هزینه مطالبات مشکوک الوصول مربوط می شود. حدود دوسوم از کل هزینه های تحمیل شده به بانک در سال 97 به هزینه مطالبات مشکوک و الوصول اختصاص یافته که این موضوع برای سهامداران نگران کننده است.

بانک کارآفرین: یکی از متعادل ترین صورت های مالی به لحاظ وزن هر یک از اقلام درآمدی و هزینه ای به بانک کارآفرین اختصاص دارد. بررسی ها نشان می دهد جمع درآمدهای بانک کارآفرین در سال97، نسبت به سال 96  با رشد حدود 97 درصدی همراه شده است. در این میان درآمدهای حاصل از مبادلات ارزی با سهم حدود 40 درصدی مهمترین منبع درآمدی غیرمشاع بانک بوده است. بر اساس بررسی ها، درآمد بانک از این محل نسبت به سال 96 حدود سه برابر رشد کرده است. اما نکته جالب تر در صورت های مالی، کاهش حدود دو درصدی جمع هزینه هاست که به لطف کاهش 21 درصدی هزینه مطالبات مشکوک الوصل حاصل شده است. در این حوزه رشد تنها 15 درصدی هزینه کارکنان و 17 درصدی سایر هزینه های اجرایی (با توجه به میانگین نرخ تورم در سال 97) جالب توجه است.

بانک سینا: این بانک بیشتر تمرکز خود را در بخش درآمدهای مشاع گذاشته و عملکرد آن در حوزه درآمدهای غیرمشاع چندان چشمگیر نبوده است. بررسی ها نشان می دهد جمع درآمدهای غیرمشاع بانک سینا در سال 97 نسبت به سال 96 حدود 8 درصد رشد داشته که بخش عمده آن به لطف رشد 24 درصدی درآمدهای کارمزد بوده است. این قلم درآمدی در سال 97 با سهم حدود 52 درصدی مهمترین منبع درآمدی بانک سینا در حوزه فعالیت های غیرمشاع بوده است. در بخش هزینه ها، هزینه عمده به حقوق و دستمزد پرسنل اختصاص داشته و این قلم نسبت به سال قبل حدود 25 درصد رشد داشته که با توجه به افزایش سطح دستمزد ها این میزان رشد قابل قبول به نظر می رسد. میزان افزایش جمع هزینه های این بانک نسبت به سال 96 نیز حدود 27 درصد است.

پست بانک ایران: کاهش درآمدهای غیرمشاع در کنار رشد هزینه ها باعث شده این بانک نیمه دولتی یکی از ضعیف ترین عملکرد ها را در میان بانک های مورد بررسی به خود اختصاص دهد. صورت های مالی نشان می دهد جمع درآمدهای غیرمشاع این بانک در سال 97 نسبت به بسال 96 حدود یک درصد کاهش داشته است. نکته قابل توجه دیگر عدم توازن درآمدهای این بانک است. به گونه ای که حدود 88 درصد از کل درآمدهای غیرمشاع این بانک به درآمد کارمزد تعلق دارد. با این وجود جمع هزینه های بانک در سال 97 با رشد 32 درصدی همراه شده است. افزایش 35 درصدی هزینه کارکنان، 49 درصدی سایر هزینه های اجرایی و 112 درصدی کارمزد مهمترین دلایل این رشد به شمار می رود. تنها نقطه قوت در این زمینه، کاهش 34 درصدی هزینه مطالبات مشکوک الوصول است. نکته دیگر آن که اینکه حدود 43 درصد از هزینه های این بانک صرف حقوق پرسنل می شود که این میزان از همه بانک های مورد بررسی بیشتر است.

خاورمیانه: رشد حدود 96 درصدی درآمدهای غیرمشاع در کنار افزایش تنها 21 درصدی هزینه ها در سال 97، نسبت به سال 96، عملکردی قابل توجه از مدیریت بانک خاورمیانه به تصویر کشیده است. دارایی های ارزی این بانک موجب شده بانک خاورمیانه نیز از افزایش نرخ ارز منتفع شده به گونه ای که حدود نیمی از درآمدهای غیرمشاع این بانک به درآمدهای حاصل از تبادلات ارزی مربوط می شود. این قلم درآمدی نسبت به سال قبل با رشد حدود 5 برابری همراه شده است. در بخش هزینه ها نیز بیشترین سهم یپبا حدود 44 درصد به هزینه های کارمزد تعلق دارد. افزایش حدود 41 درصدی هزینه کارکنان و کاهش 19 درصدی هزینه مطالبات مشکوک الوصل نیز از دیگر نکات قابل توجه در بخش هزینه هاست.

بانک مهر اقتصاد: این بانک که در آستانه ادغام در بانک سپه قرار دارد در صورت های مالی حسابرسی نشده خود برای سال 97، جهش 117 درصدی در جمع درآمدهای غیرمشاع و افزایش 36 درصدی در جمع هزینه های خود را گزارش کرده است. نکته بسیار جالب توجه آنکه بر اساس این صورت ها، حدود 83 درصد از درآمدهای غیرمشاع بانک مهر اقتصاد از درآمد کارمزد حاصل شده و این قلم درآمدی نسبت به سال قبل با رشد 136 درصدی همراه شده است. بخش عمده هزینه ها نیز با 77 درصد به هزینه های اجرایی اختصاص داشته است. هر چند به نظر می رسد با توجه به عدم شناسایی هزینه پرسنل، تنظیم کنندگان صورت های مالی این بانک هزینه پرسنل را در قالب هزینه های اجر ایی منعکس کرده اند. عدم انتشار یادداشت های توضیحی در سامانه کدال بورس نیز باعث عدم دسترسی به اطلاعات و جزییات بیشتر شده است. آنچه مسلم است صورت های مالی حسابرسی شده این بانک حداقل از جنبه طبقه بندی درآمدها و هزینه ها، نسبت به اطلاعات فعلی تغییرات زیادی خواهد داشت.

بانک سرمایه: بررسی ها نشان می دهد عملکرد این بانک پرحاشیه نیز همچون بسیاری دیگر از بانک ها در سال 97 نسبت به سال 96 بهبود یافته است. در حالی که زیان حاصل از تبادلات ارزی این بانک جمع درآمدهای غیرمشاع این بانک را در سال 96 منفی کرده بود در سال 97، مدیران بانک موفق شدند به کمک حاصل مثبت تبادلات ارزی بانک و همچنین رشد درآمد مربوط به کارمزد و سایر درآمدها، جمع درآمدهای غیرمشاع این بانک را مثبت نمایند. هر چند در این بین از کاهش 50 درصدی سود و وجه التزام فعالیت های غیرمشاع  بانک نمی توان صرف نظر کرد. همچنین جمع هزینه های بانک سرمایه نیز در سال 97 با رشد 31 درصدی همراه شده که رشد 85 درصدی هزینه های مالی این بانک تاثیر زیادی در آن داشته است. در سال 97 هزینه های مالی با سهم حدود 70 درصد، بیشترین هزینه را به بانک سرمایه تحمیل نموده است.

موسسه اعتباری ملل: کاهش حدود 60 درصدی درآمدهای غیرمشاع در کنار رشد بیش از دو برابری جمع هزینه ها، باعث شده چشم انداز جالبی از عملکرد موسسه اعتباری ملل تصویر نشود. جزئیات عملکرد این موسسه نشان می دهد در سال 97 درآمد کارمزدها با سهم بیش از 60 درصدی بیشترین سهم از درآمدهای غیرمشاع موسسه مالی و اعتباری ملل را به خود اختصاص داده است. بررسی ها نشان می دهد درآمدهای حاصل از این محل در سال 97 نسبت به سال قبل از آن با رشد بیش از سه برابری مواجه شده است. نکته جالب در خصوص درآمدهای موسسه مالی و اعتباری ملل آن که این این موسسه بر خلاف دیگر بانک ها درآمدی از محل نتیجه مبادلات ارزی شناسایی نکرده است. در بخش هزینه ها نیز رشد حدود سه برابری هزینه مالی و رسیدن سهم آن به بیش از 70 درصد از کل هزینه ها از نقاط ضعف قابل توجه به شمار می رود.

حکمت: رشد حدود 122 درصدی درآمدهای غیر مشاع بانک حکمت نیز این بانک در آستانه ادغام را به یکی از موفق ترین بانک هایمورد بررسی تبدیل کرده است. این در حالی است که این رشد درآمد مربوط به رشد طبقه سایر درآمدهاست که به دلیل عدم دسترسی، جزییات بیشتری از آن در دست نیست. نکنه مثبت دیگر عملکرد بانک به کاهش هزینه های اجرایی و مشکوک الوصل بانک مربوط می شود. موضوعی که باعث شد جمع هزینه های بانک در سال 97 نسبت به سال 96 تنها دو درصد رشد کند.

بررسی های به عمل آمده از یکایک بانک ها که بخشی از توضیحات آن در بندهای پیشین اشاره شد، نشان می دهد وضعیت صنعت بانکداری به ویژه در حوزه درآمد ها و هزینه های غیرمشاع در سال 97 نسبت به سال 96 بهبود یافته است. اما نکته حائز اهیمت آن که این روند رو به رشد نشان دهنده بهبود پایدار وضعیت در صنعت بانکداری نیست.

گواه این مدعی آن است که بهبود وضعیت بسیاری از بانک ها ناشی از درآمدهای مربوط به مبادلات ارزی و یا فروش املاک تملیکی مربوط به وثایق بوده است. امری که دلیل عمده آن جهش قیمت ارز و رشد چشمگیر قیمت مسکن در سال 97 بوده و بی شک بانک ها نمی توانند در سال های بعد روی این تحولات مقطعی حساب کنند. لذا به هیچ وجه نبایست با اتکاء به این آمار ها به مردم در خصوص بهبود وضعیت بانک ها در سال 97 آدرس غلط داده و آن را به منزله تغییرات عمده در جهت بهبود وضعیت صنعت بانکداری دانست.

 

خبر پیشنهادی
عملکرد بانکداری الکترونیک /بخش دوم

تعداد و ارزش تراکنش های خوپرداز بانکی طی 10 سال گذشته

عملکرد بانکداری الکترونیک طی 10 سال گذشته/بخش اول

کاهش 18 درصدی تعداد و رشد منفی 20 درصدی ارزش تراکنش خودپردازها


این مطلب را به اشتراک بگذارید
خبر پیشنهادی